Tại phường Trần Phú, công tác cải tạo ao nuôi đang được người dân triển khai khẩn trương. Gia đình ông Lê Thế Liên, thành viên Hợp tác xã nuôi trồng thủy sản Hà Vọoc, đang hoàn tất khâu nạo vét bùn đáy, gia cố bờ bao và xử lý môi trường trước khi thả giống. Với diện tích hơn 2 ha, vụ xuân hè năm nay, gia đình dự kiến thả nuôi hơn 36 vạn con tôm thẻ chân trắng. Theo ông Liên, thời tiết những năm gần đây diễn biến thất thường, nguy cơ dịch bệnh cao nên việc cải tạo ao đầm phải thực hiện kỹ lưỡng. Sau khi tháo cạn nước, đáy ao được phơi khô, bón vôi khử trùng, sau đó cấp nước qua ao lắng, xử lý bằng chế phẩm sinh học để ổn định môi trường trước khi thả giống.
    |
 |
| Người nuôi thủy sản Hà Tĩnh đẩy nhanh cải tạo ao đầm, đảm bảo thả giống đúng thời vụ |
Không chỉ riêng hộ ông Liên, nhiều hộ nuôi tại khu vực này cũng tập trung hoàn thiện hệ thống hạ tầng phục vụ vụ nuôi mới. Gia đình ông Trần Đình Dung đang lắp đặt lại hệ thống quạt nước, kiểm tra hệ thống điện và gia cố bờ bao. Sau khi cải tạo đáy ao, ông tiến hành lấy nước vào ao lắng, diệt tạp và gây màu nước. Theo ông Dung, việc chuẩn bị kỹ giúp hạn chế biến động môi trường, tạo điều kiện thuận lợi cho tôm sinh trưởng ngay từ giai đoạn đầu.
Cùng với cải tạo ao đầm, một số hộ đã chủ động thả giống sớm khi điều kiện thời tiết thuận lợi. Anh Nguyễn Danh Cường tại khu vực Đồng Ghè đã thả hơn 20 vạn con tôm cùng một số đối tượng nuôi xen ghép như cá đối, cá mú. Trong quá trình nuôi, gia đình thường xuyên kiểm tra các chỉ tiêu môi trường như pH, độ kiềm, độ mặn; đồng thời điều chỉnh lượng thức ăn phù hợp. Theo anh Cường, việc thả sớm để tránh thời điểm nắng nóng gay gắt và tránh được giai đoạn thời tiết bất lợi, nhưng yêu cầu theo dõi môi trường chặt chẽ hơn để đảm bảo tôm phát triển ổn định.
Không chỉ ở phường Trần Phú, tại xã Thiên Cầm, người nuôi cũng chủ động chuẩn bị từ rất sớm. Gia đình ông Bùi Đình Chung ở thôn Phúc Thăng đang chăm sóc lứa tôm đã thả nuôi gần 2 tháng. Song song với đó, ông tiếp tục xử lý ao để chuẩn bị thả lứa mới. Để đảm bảo tôm sinh trưởng tốt, gia đình duy trì vận hành quạt nước thường xuyên, bổ sung khoáng chất và theo dõi môi trường ao nuôi hằng ngày. Việc nuôi gối vụ giúp tận dụng thời gian, tăng hiệu quả sản xuất.
Một hướng đi được nhiều hộ áp dụng là nuôi tôm nhiều giai đoạn nhằm kiểm soát dịch bệnh. Gia đình ông Trần Bá Diện đã đầu tư hệ thống nhà gièo, chủ động ương tôm giai đoạn đầu trước khi chuyển sang ao nuôi thương phẩm. Quy trình nuôi 3 giai đoạn giúp kiểm soát môi trường tốt hơn, giảm tỷ lệ hao hụt và nâng cao năng suất. Tuy chi phí đầu tư ban đầu cao, nhưng theo người nuôi, hiệu quả mang lại ổn định và giảm rủi ro trong điều kiện thời tiết biến động.
Theo ngành chuyên môn, cải tạo ao đầm là khâu quan trọng quyết định thành công của vụ nuôi. Trước khi thả giống, ao cần được tháo cạn nước, nạo vét bùn đáy, dọn sạch cỏ và diệt tạp. Sau đó bón vôi với lượng phù hợp để khử trùng và ổn định pH. Khi cấp nước, cần lấy qua ao lắng, lọc kỹ nhằm hạn chế mầm bệnh từ bên ngoài. Đồng thời, gây màu nước tự nhiên trước khi thả giống để tạo nguồn thức ăn ban đầu cho tôm.
Bên cạnh đó, việc lựa chọn con giống chất lượng là yếu tố then chốt. Ngành chuyên môn khuyến cáo người nuôi chỉ nên mua giống tại các cơ sở uy tín, có nguồn gốc rõ ràng, đã qua kiểm dịch. Tôm giống phải khỏe mạnh, kích cỡ đồng đều, bơi linh hoạt và không dị hình. Trước khi thả, cần thuần nhiệt độ và độ mặn nhằm giảm sốc môi trường. Trong quá trình nuôi, người dân cần thường xuyên theo dõi các chỉ tiêu môi trường như nhiệt độ, pH, độ mặn, độ kiềm. Khi thời tiết thay đổi, cần điều chỉnh lượng thức ăn và tăng cường quạt nước để ổn định môi trường. Việc sử dụng chế phẩm sinh học được khuyến khích nhằm cải thiện chất lượng nước và hạn chế sử dụng hóa chất. Đồng thời, người nuôi không nên thả mật độ quá cao để tránh ô nhiễm môi trường ao nuôi.
Theo kế hoạch vụ xuân hè năm 2026, toàn tỉnh Hà Tĩnh sẽ thả nuôi hơn 7.300 ha thủy sản các loại, trong đó diện tích nuôi tôm hơn 2.200 ha. Để đảm bảo hiệu quả, ngành chuyên môn đã hướng dẫn các địa phương tuân thủ khung thời vụ, cải tạo ao đầm đúng quy trình và lựa chọn đối tượng nuôi phù hợp với điều kiện từng vùng. Đồng thời, tăng cường theo dõi diễn biến thời tiết, cảnh báo môi trường để người nuôi chủ động phòng ngừa rủi ro.
Ngoài ra, ngành chức năng khuyến cáo người dân cần áp dụng quy trình nuôi an toàn sinh học, hạn chế sử dụng kháng sinh và hóa chất cấm. Thức ăn phải đảm bảo chất lượng, cho ăn đúng liều lượng, tránh dư thừa gây ô nhiễm môi trường. Khi phát hiện dấu hiệu bất thường, cần báo ngay cho cán bộ chuyên môn để xử lý kịp thời.
Với sự chủ động từ khâu cải tạo ao đầm, chuẩn bị con giống đến áp dụng các biện pháp kỹ thuật, người nuôi tôm Hà Tĩnh đang sẵn sàng bước vào vụ xuân hè 2026. Sự phối hợp giữa người dân và ngành chuyên môn cùng việc tuân thủ quy trình kỹ thuật được kỳ vọng sẽ giúp nâng cao năng suất, giảm thiểu rủi ro và mang lại hiệu quả kinh tế bền vững cho ngành thủy sản địa phương./.
Ánh Nguyệt
Trung tâm Khuyến nông Hà Tĩnh