Thời gian qua, các cấp, ngành chức năng tại Hà Tĩnh đã tập trung thực hiện nghiêm các quy định về chống khai thác IUU, xem đây là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên của ngành thủy sản. Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật được đẩy mạnh bằng nhiều hình thức nhằm nâng cao nhận thức cho ngư dân về các quy định trong khai thác thủy sản, đặc biệt là các quy định liên quan đến chống khai thác IUU.
Tại xã Thiên Cầm, là địa phương có hoạt động khai thác thủy sản sôi động, công tác triển khai được thực hiện khá đồng bộ. Công tác giám sát thiết bị hành trình (VMS) quản lý chặt chẽ các tàu cá không đủ điều kiện hoạt động để chống khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) luôn được địa phương chú trọng.
Ông Nguyễn Văn Hùng, chủ tàu khai thác xa bờ tại xã Thiên Cầm cho biết: “Thông qua các đợt tuyên truyền của ngành chức năng, chúng tôi hiểu rõ hơn những quy định về chống khai thác IUU. Hiện nay, mỗi chuyến ra khơi đều thực hiện đầy đủ các thủ tục, duy trì kết nối thiết bị giám sát hành trình và khai báo sản lượng theo quy định. Đây không chỉ là trách nhiệm của ngư dân mà còn góp phần bảo vệ nguồn lợi thủy sản và uy tín nghề cá Việt Nam”.
    |
 |
Các lực lượng chức năng ở Hà Tĩnh kiểm tra, tuyên truyền về công tác chống khai thác IUU
|
Cùng với công tác giám sát thiết bị hành trình (VMS), việc khai báo khi tàu cá xuất, nhập bến trên hệ thống truy xuất nguồn gốc thủy sản điện tử (eCDT). Tại cảng cá Cửa Sót (xã Lộc Hà) đều được thực hiện đầy đủ. Dữ liệu được cập nhật kịp thời lên hệ thống phục vụ công tác quản lý và truy xuất nguồn gốc.Thông qua hệ thống eCDT và thiết bị giám sát hành trình (VMS), cơ quan chức năng có thể theo dõi hoạt động của tàu cá từ khi rời bến đến lúc cập cảng, góp phần nâng cao tính minh bạch trong quản lý.
Ông Thân Quốc Tế - Phó Giám đốc BQL Các cảng cá và Khu neo đậu tránh trú bão tàu cá Hà Tĩnh cho biết: Đơn vị sẽ tiếp tục siết chặt kiểm tra, giám sát tàu cá ra vào cảng; khai thác hiệu quả dữ liệu từ hệ thống eCDT và VMS phục vụ truy xuất nguồn gốc, kiểm soát sản lượng thủy sản khai thác; tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn ngư dân khai thác đúng vùng, đúng nghề, chấp hành nghiêm các quy định về chống khai thác IUU.
Nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp, đến nay toàn tỉnh hiện có 3.900 tàu cá đã được đăng ký và cập nhật trên cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia (VNFishbase), trong đó có 270 tàu có chiều dài từ 12 đến dưới 15m, 62 tàu từ 15m đến 24m và 3 tàu từ 24m trở lên. Về đăng kiểm, có 321/335 tàu cá được đăng kiểm và còn hạn, đạt tỷ lệ 95,82%. Về cấp phép khai thác, có 3.898/3.900 tàu được cấp giấy phép, đạt tỷ lệ 99,95%. Đối với an toàn thực phẩm, 61/65 tàu cá đang hoạt động đã được cấp giấy chứng nhận, đạt 93,85%. Đáng chú ý, 100% tàu cá đã được đánh dấu và ghi số đăng ký theo quy định.
Đáng chú ý, việc ứng dụng công nghệ trong quản lý được đẩy mạnh. Đến nay, trên hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử (eCDT), toàn tỉnh ghi nhận 2.176 lượt tàu cập cảng và 2.427 lượt tàu rời cảng, với tổng sản lượng 299,3 tấn thủy sản. Đối với thiết bị giám sát hành trình (VMS), 65/65 tàu cá hoạt động vùng khơi đã lắp đặt, đạt 100%. Qua giám sát, không phát hiện tàu tàu cá, ngư dân vi phạm khai thác hải sản trái phép ở vùng biển nước ngoài.
Ông Nguyễn Trọng Nhật - Phó Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản cho biết: “Mặc dù công tác chống khai thác IUU đã đạt nhiều kết quả tích cực, song vẫn còn một số khó khăn như tình trạng mất kết nối thiết bị giám sát hành trình do yếu tố kỹ thuật, một số tàu cá hoạt động dài ngày trên biển gây khó khăn cho công tác quản lý. Thời gian tới, đơn vị sẽ tiếp tục phối hợp với các địa phương ven biển, lực lượng biên phòng và các cơ quan liên quan tăng cường kiểm tra, giám sát, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, đẩy mạnh tuyên truyền để nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của ngư dân. Đồng thời, tiếp tục thực hiện nghiêm các quy định về chống khai thác IUU; tăng cường công tác quản lý, đánh dấu, kẻ vẽ số đăng ký tàu cá; kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ tàu cá xuất, nhập bến, bốc dỡ thủy sản tại cảng cá và từng bước hoàn thiện, phát triển hạ tầng nghề cá theo hướng đồng bộ, hiện đại”.
Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị cùng sự đồng thuận của cộng đồng ngư dân, công tác chống khai thác IUU tại Hà Tĩnh đang có nhiều chuyển biến tích cực. Đây là cơ sở quan trọng để xây dựng nghề cá phát triển bền vững, có trách nhiệm, góp phần cùng cả nước thực hiện mục tiêu sớm gỡ bỏ cảnh báo “thẻ vàng” của EC đối với thủy sản Việt Nam.
Nguyễn Hoàn
Trung tâm Khuyến nông Hà Tĩnh