Theo thông tin từ chính quyền địa phương, khoảng 2 giờ sáng, mưa đá bất ngờ trút xuống với mật độ dày đặc. Nhiều viên đá có kích thước lớn, phổ biến như trứng gà, cá biệt có viên to gần bằng chén, tạo lực va đập mạnh khi rơi. Dù thời gian diễn ra không dài, nhưng cường độ cực lớn đã gây hậu quả nặng nề.
    |
 |
| Mưa đá duy trì trong khoảng 15-30 phút tùy từng khu vực, ban đầu đá có kích thước 1-3 cm, sau đó tăng dần 4-6 cm. |
Bắc Hà vốn nổi tiếng là vùng trồng cây ôn đới, đặc biệt là mận và lê - những loại cây đang trong giai đoạn phát triển quả, quyết định năng suất và chất lượng vụ mùa. Tuy nhiên, trận mưa đá đã gây tổn thất nghiêm trọng: quả bị dập nát, rụng hàng loạt chỉ sau vài phút, nhiều vườn cây gần như mất trắng, cành non bị gãy, lá bị xé rách, ảnh hưởng đến cả vụ sau.
Người dân cho biết, công sức chăm sóc suốt nhiều tháng coi như “đổ sông đổ biển” sau một đêm. Với những hộ phụ thuộc hoàn toàn vào cây ăn quả, thiệt hại này không chỉ ảnh hưởng đến thu nhập trước mắt mà còn sinh kế lâu dài.
|
 |
| Mưa đá đã làm nhiều loại quả bị rụng hàng loạt |
Không chỉ sản xuất nông nghiệp, trận dông lốc kèm mưa đá còn gây thiệt hại về tài sản: một căn nhà sàn tại thôn Cồ Dề Chải bị sập hoàn toàn; 4 người bị thương, hiện đang được điều trị tại cơ sở y tế; nhiều mái nhà fibro xi măng, mái nhựa bị thủng; cửa kính, phương tiện như ô tô bị vỡ do va đập mạnh.
Những thiệt hại này cho thấy sức tàn phá lớn của hiện tượng thời tiết cực đoan, vượt khả năng chống chịu của nhiều công trình dân sinh ở khu vực miền núi.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, các hiện tượng cực đoan như mưa đá, dông lốc, sét có xu hướng xuất hiện bất thường hơn về thời gian; gia tăng về cường độ và mức độ nguy hiểm; khó dự báo chính xác ở quy mô nhỏ. Khu vực miền núi phía Bắc, trong đó có Lào Cai, được cảnh báo sẽ tiếp tục đối mặt với nguy cơ cao trong thời gian tới.
Trước thực tế này, việc nâng cao khả năng chống chịu cho sản xuất nông nghiệp là yêu cầu cấp thiết. Một số giải pháp cần được quan tâm: Ứng dụng biện pháp che chắn như sử dụng lưới chống mưa đá cho vườn cây giá trị cao; Quy hoạch mùa vụ linh hoạt bằng cách phương pháp điều chỉnh thời điểm ra hoa, kết quả phù hợp với dự báo thời tiết. Phát triển bảo hiểm nông nghiệp giúp người dân giảm rủi ro tài chính khi thiên tai xảy ra. Tăng cường dự báo sớm nhằm cung cấp thông tin kịp thời để người dân chủ động phòng tránh.
Hiện chính quyền địa phương đang khẩn trương thống kê thiệt hại, đồng thời triển khai các biện pháp hỗ trợ người dân khắc phục hậu quả, ổn định đời sống và sản xuất. Việc chủ động thích ứng không còn là lựa chọ, mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc để bảo vệ sinh kế bền vững cho người dân vùng cao.
Lưu Hòa -Trần Dung
Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lào Cai