Theo dự báo của Cục Khí tượng thủy văn (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) nhận định năm 2026 là năm cực đoan và khó lường của thiên tai. Nguy cơ ngập lụt, lũ quét và sạt lở đất tại khu vực miền núi Bắc Bộ và Trung Bộ có thể gia tăng, đặc biệt trong các tháng cao điểm mùa mưa và các giai đoạn chuyển mùa từ tháng 8 đến tháng 10 sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sản xuất trồng trọt, chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản và hạ tầng sản xuất nông nghiệp.
Để chủ động ứng phó, phòng ngừa, giảm thiểu thiệt hại do mưa bão đối với sản xuất nông nghiệp năm 2026, Trung tâm Khuyến nông quốc gia đề nghị Hệ thống khuyến nông các tỉnh vùng Bắc Bộ và Trung Bộ khẩn trương thực hiện các nhiệm vụ sau:
1. Công tác thông tin, tuyên truyền
Phổ biến kịp thời thông tin dự báo, cảnh báo tình hình mưa bão đến tận cơ sở, HTX và hộ nông dân qua hệ thống khuyến nông cộng đồng, loa truyền thanh và mạng xã hội.
2. Tổ chức chỉ đạo sản xuất:
Tổ chức hướng dẫn bà con chủ động ứng phó trước, trong và sau mưa lũ (Chi tiết tài liệu hướng dẫn tải tại đây). Cụ thể:
* Hoạt động sản xuất trong chăn nuôi
- Tổ chức kiểm tra, gia cố chuồng trại, hệ thống điện, mái che và công trình thoát nước, bảo đảm an toàn cho người và vật nuôi;
- Chủ động dự trữ thức ăn, nước uống và các vật tư thiết yếu; bảo quản thức ăn tại nơi khô ráo, không để bị ngập nước, ẩm mốc hoặc ô nhiễm;
- Không chăn thả gia súc, gia cầm, chủ động di chuyển, sơ tán đàn gia súc, gia cầm ra khỏi vùng trũng thấp, khu vực có nguy cơ ngập úng, lũ quét, sạt lở đến nơi an toàn;
- Thực hiện vệ sinh, tiêu độc, khử trùng chuồng trại và khu vực chăn nuôi; triển khai các biện pháp phòng, chống dịch bệnh trong và sau mưa bão;
- Thu gom, xử lý xác vật nuôi bị chết theo hướng dẫn của cơ quan chuyên môn; không vứt xác vật nuôi ra môi trường;
- Theo dõi chặt chẽ tình trạng sức khỏe đàn vật nuôi; kịp thời phát hiện, báo cáo cơ quan thú y và chính quyền địa phương khi có dịch bệnh hoặc vật nuôi chết bất thường sau mưa lũ.
* Hoạt động sản xuất trong nuôi trồng thủy sản
- Chủ động kiểm tra hệ thống lồng bè, dây neo, dây chằng và các công trình nuôi; gia cố bờ ao, khơi thông hệ thống cấp, thoát nước, hạ thấp mực nước ao nuôi phù hợp để hạn chế tràn bờ khi mưa lớn.
- Theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết và các chỉ tiêu môi trường nước; chủ động tăng cường oxy trong nước, điều chỉnh lượng thức ăn, sử dụng chế phẩm sinh học và các biện pháp kỹ thuật nhằm ổn định môi trường nuôi, giảm sốc cho vật nuôi.
- Khẩn trương thu hoạch thủy sản đã đạt kích cỡ thương phẩm hoặc sắp đến kỳ thu hoạch nhằm giảm thiểu thiệt hại khi có mưa bão, lũ lớn.
- Tuyệt đối không để người ở lại trên lồng, bè, chòi canh hoặc khu vực nuôi khi có mưa bão, lũ; thực hiện nghiêm các quy định về bảo đảm an toàn cho người lao động và phương tiện.
- Sau mưa bão, tổ chức kiểm tra, đánh giá mức độ thiệt hại; xử lý môi trường ao nuôi, thu gom và tiêu hủy thủy sản chết theo đúng quy định; tăng cường giám sát, phát hiện sớm và xử lý kịp thời dịch bệnh, báo cáo cơ quan chuyên môn khi có dấu hiệu bất thường.
* Hoạt động sản xuất trong trồng trọt và lâm nghiệp
- Chủ động theo dõi diễn biến thời tiết; khẩn trương thu hoạch lúa, hoa màu, cây ăn quả và các loại nông sản đã đến kỳ thu hoạch ở những nơi có nguy cơ ngập úng, lũ quét, sạt lở. Thực hiện che phủ, bảo quản nông sản tại nơi cao ráo, tránh mưa ngập hoặc ẩm gây hư hỏng.
- Kiểm tra, gia cố bờ thửa, hệ thống kênh mương; khơi thông dòng chảy, chủ động tiêu úng và thoát nước nhanh nhằm hạn chế ngập úng, bảo vệ cây trồng.
- Tổ chức chằng, chống đổ cho cây ăn quả, cây công nghiệp, cây lâu năm; tỉa cành, tạo tán đối với các vườn cây có nguy cơ gãy đổ, giảm thiểu thiệt hại do gió mạnh.
- Chủ động bảo vệ diện tích sản xuất giống, nhà lưới, nhà màng, vườn ươm; che chắn vật tư sản xuất, cố định cây mới trồng và có phương án thoát nước kịp thời.
- Tăng cường kiểm tra rừng phòng hộ, rừng đặc dụng, rừng sản xuất và các khu vực có nguy cơ sạt lở; kịp thời phát hiện, xử lý cây gãy đổ, sạt lở, đồng thời cảnh báo, hạn chế người dân vào khu vực nguy hiểm trong thời gian mưa bão.
Đề nghị Trung tâm Khuyến nông các tỉnh/thành phố đẩy mạnh tuyên truyền và khẩn trương tổ chức thực hiện./.