Chúng tôi đến tham quan trang trại chồn hương Đức Thắng lúc anh Nguyễn Văn Đức, chủ trang trại đang tất bật kiểm tra các con chồn baby trước khi xuất bán cho các cơ sở nuôi chồn hương.
Tiếp đón chúng tôi, anh Đức hồ hởi chia sẻ về niềm đam mê với nghề chăn nuôi. Năm 2019, sau khi cùng một số người bạn vào miền Nam để tìm hiểu, học hỏi kinh nghiệm tại các trang trại nuôi chồn hương, anh thấy đây là mô hình chăn nuôi rất hiệu quả, đem lại thu nhập cao. Trở về quê, khi đã được cơ quan chức năng cấp phép, anh bỏ số vốn hơn 1 tỷ đồng thuê 2 ha đất của địa phương, mua 60 con chồn mẹ, 20 con chồn bố và xây dựng 180 ô chuồng để khởi nghiệp từ loại động vật hoang dã này.
    |
 |
Anh Đức đầu tư xây dựng hệ thống chuồng trại hiện đại, khép kín, với kinh phí hàng tỉ đồng |
Thời gian đầu khi mới chăn nuôi, anh Đức cho biết trang trại cũng gặp nhiều khó khan. Tuy nhiên nhờ tìm tòi học hỏi và áp dụng tốt kỹ thuật nuôi nên đàn chồn hương ngày càng sinh sôi, phát triển. Đến năm 2020, trang trại đã tự túc được con giống, anh Đức mở rộng thêm ô chuồng nuôi. Đến nay, trang trại có quy mô lên tới 3.000 ô chuồng với 700 con chồn mẹ, 200 con chồn bố sinh sản và hơn 1.000 con chồn baby.
Để có được thành quả như ngày hôm nay, ngoài việc đầu tư chuồng trại trại thì theo anh Đức, việc lựa chọn con giống cũng như việc quản lý, chăm sóc chồn rất quan trọng vì chồn hương là động vật hoang dã, đòi hỏi người nuôi phải am hiểu đặc tính của loài vật này.
Biết được đặc tính của chồn hương là nhút nhát, ngủ ngày, ăn đêm nên khu chuồng trại phải làm nơi yên tĩnh, tránh tiếng ồn, do đó anh Đức đầu tư xây dựng hệ thống chuồng trại hiện đại, khép kín, với kinh phí hàng tỉ đồng. Chuồng được thiết kế dạng lồng sắt cao khoảng 70cm, rộng khoảng 1m2, bố trí trên giá đỡ cách nền 30-50cm để thông thoáng, tránh ẩm thấp và thuận tiện trong việc vệ sinh chuồng trại. Ngoài ra, trong chuồng anh Đức còn lắp đặt camera, bóng sưởi vào mùa đông, quạt trần vào mùa hè. Để dễ trong quá trình chăm sóc, anh Đức phân chia chuồng thành các khu riêng biệt: khu nuôi cá thể, khu nuôi các cặp chồn vợ chồng, khu nuôi chồn sơ sinh… Tùy từng giai đoạn phát triển mà có thể nhốt chồn trong lồng theo tỉ lệ từ 1đến 2 hoặc nhiều con.
Tuy chồn hương là loài động vật rất ít bị bệnh nhưng nếu đã bị bệnh thì sẽ rất khó khăn trong việc chữa trị vì chưa có thuốc đặc trị. Vì vậy theo anh Đức để chồn phát triển khỏe mạnh cần có hệ thống chuồng trại đảm bảo thoáng, mát vào mùa hè, ấm vào mùa đông và luôn sạch sẽ. Hàng ngày phải dọn vệ sinh chuồng trại, định kỳ 4 đến 5 ngày phun khử khuẩn chuồng trại một lần để hạn chế dịch bệnh.
Khi trò chuyện, anh Đức cũng bảo nuôi chồn hương mà biết cách thì rất dễ, lại nhàn thân. Giống này ăn rất ít thức ăn. Thức ăn của chồn hương chủ yếu là chuối, đầu gà, trứng gà và cá rô phi. Tuy nhiên, nguồn thức ăn cho chồn phải đảm bảo sạch sẽ, an toàn. Do đó, đối với các thức ăn như trứng, đầu gà thì phải được luộc chín, chuối phải đảm bảo là chuối chín và sạch, đảm bảo chất lượng.
“Đối với chồn hương lớn thì mỗi ngày chỉ cho ăn 1 lần vào các buổi chiều, còn đối với chồn nhỏ, chồn baby thì cho ăn 2 lần vào sáng và tối. Chi phí thức ăn cho chồn hương không nhiều, mỗi ngày chỉ tốn khoảng 3.000 - 4.000 đồng/con, thậm chí nhiều hộ nuôi có thể khép kín, tự cung, tự cấp để tiết giảm tối đa chi phí”, anh Đức nói thêm.
    |
 |
Để chồn khỏe mạnh, hàng ngày phải dọn vệ sinh chuồng trại, định kỳ 4 đến 5 ngày phun khử khuẩn chuồng trại một lần để hạn chế dịch bệnh |
Để tránh các bệnh liên quan đến đường ruột cho chồn hương thì nước uống cho chồn phải sạch và qua xử lý kỹ. Về mùa hè có thể bổ sung thêm các loại điện giải, vitamin C, vitamin tổng hợp để chồn phát triển tốt hơn.
Một kinh nghiệm nữa mà anh Đức trao đổi, đó là muốn có nguồn giống chất lượng thì con đực vẫn là yếu tố then chốt, con đực to, khỏe chất lượng giống mới cao.
Về sinh sản của chồn hương, trung bình mỗi năm, 1 con chồn mẹ thuần dưỡng có thể sinh sản sau 8-10 tháng. Chồn mang bầu khoảng 2 tháng sẽ đẻ, mỗi lứa từ 2-6 con. Chồn giống nuôi 2 tháng là có thể bán với giá 6-8 triệu đồng/cặp, từ 3-4 tháng giá 8-15 triệu đồng/cặp. Đối với chồn mẹ sinh sản giá bán từ 20-25 triệu đồng/con, chồn bố sinh sản có giá từ 30 triệu đồng mỗi con. Mỗi năm trang trại chồn hương Đức Thắng xuất bán ra thị trường từ 2.000 - 3.000 con chồn giống. Ngoài ra, trang trại còn liên kết liên kết với một số trại chồn khác nhằm cung cấp con giống, thiết kế, thi công chuồng trại, đồng thời chuyển giao kỹ thuật và bao tiêu sản phẩm đầu ra cho người có mong muốn đầu tư nuôi loài động vật này.
Ông Nguyễn Hải, Phó Chủ tịch UBND xã Thượng Lộc cho biết: “Trang trại chồn hương Đức Thắng là một mô hình mới điển hình về phát triển kinh tế, tạo việc làm cho rất nhiều lao động tại địa phương và các vùng lân cận. Trong thời gian tới, chính quyền địa phương sẽ phối hợp với chủ trang trại tổ chức cho các hộ dân tham quan, học hỏi, nhân rộng mô hình nhằm phát huy tiềm năng, lợi thế của địa phương. Tuy nhiên, để duy trì và nhân rộng mô hình cần quan tâm đến một số vấn đề như vốn đầu tư, khoa học kỹ thuật chăn nuôi động vật có nguồn gốc hoang dã, tích lũy kinh nghiệm nuôi và phòng trừ bệnh tật, thị trường tiêu thụ.
Hiện thị trường tiêu thụ của trang trại chồn hương Đức Thắng có khắp cả nước, trong đó tập trung các tỉnh như Hà Tĩnh, Nghệ An, Quảng Bình… Với quy mô sản xuất như hiện nay, trang trại chồn hương Đức Thắng là một trong những trang trại chồn hương lớn nhất cả nước, sau khi trừ chi phí, mỗi năm trang trại thu lãi trên 10 tỷ đồng, tạo công ăn việc làm ổn định cho 10 công nhân với mức lương 15 triệu đồng mỗi tháng./.
Ánh Nguyệt
Trung tâm Khuyến nông Hà Tĩnh