Bí quyết chăm sóc vườn vải đẹp

    Gia đình ông Nguyễn Văn Cương hiện có 1,5 ha vải U Hồng được chăm sóc theo quy trình VietGAP. Để có được khu vườn đạt tiêu chuẩn “Vườn vải đẹp”, ông Cương đã dành rất nhiều công sức. Từ việc tạo lối đi, giữ gìn vệ sinh môi trường đến áp dụng kỹ thuật chăm sóc theo tiêu chuẩn VietGAP, tất cả đều được học hỏi từ cán bộ khuyến nông các cấp thông qua các lớp tập huấn, các chương trình tham quan học tập kinh nghiệm để tích lũy kinh nghiệm cho bản thân.

    Năm nay, vườn vải của gia đình ông Cương đạt năng suất khoảng 18 tấn, với giá bán 40.000 đồng/kg, tổng doanh thu đạt trên 700 triệu đồng/vụ, trừ chi phí thu lợi nhuận khoảng 500 triệu đồng/vụ. Mặc dù sản lượng thấp hơn năm trước do một số cây ảnh hưởng của trận lụt năm 2025 nhưng giá bán cao hơn nên người dân hết sức phấn khởi.

leftcenterrightdel
 Ông Nguyễn Văn Cương phấn khởi chia sẻ bí quyết chăm sóc vải U Hồng

    Chia sẻ về bí quyết chăm sóc vườn vải, ông Nguyễn Văn Cương cho biết, để cây vải U Hồng ra hoa, đậu quả tốt, thì khâu quan trọng nhất là quản lý lộc thu. Đây là yếu tố quyết định việc cây chuyển sang phân hóa mầm hoa hay tiếp tục ra lộc lá. Đồng thời, áp dụng các biện pháp xiết nước/hãm cây; khoanh vỏ để hạn chế lộc đông.

    Đối với cây vải chín sớm, nhìn vào khả năng sinh trưởng của cây và tình hình thời tiết để tiến hành khoanh vỏ cây. Mục đích khoanh vỏ cây nhằm ngăn cản sự lưu chuyển dinh dưỡng và nước trong một thời gian nhất định khoảng 1,5 đến 2 tháng. Trong thời gian này cây buộc phải ngừng sinh trưởng sinh thực – giai đoạn phân hóa chồi hoa. Các vườn vải có độ tuổi cây khác nhau thì kỹ thuật khoanh vỏ cũng khác nhau: Đối với cây vải chín sớm dưới 6 năm tuổi đã cho thu hoạch (chỉ khoanh đối với cây phát triển quá tốt) thời gian khoanh vỏ khi cây bước vào giai đoạn phân hoá mầm hoa từ 30/10 đến 20/11 hàng năm; với cây vải từ 6 năm tuổi trở lên, thời gian khoanh vỏ từ 20/10 đến 10/11 hàng năm.

    Cần bón phân cân đối các nguyên tố dinh dưỡng, đủ vi lượng cây mới sinh trưởng khỏe, sung sức, chống chịu tốt với sâu bệnh hại, bền cây và cho thu hoạch cao. Căn cứ vào tuổi cây, chất đất và sản lượng quả cho thu hoạch mà định lượng phân bón cho phù hợp.

    Cũng theo ông Cương, người trồng vải cần quan tâm phòng trừ sâu bệnh hại như nhện lông nhung, bọ xít, sâu đục quả, ve sầu bướm; bệnh thán thư, bệnh sương mai, bệnh xanh chàm quả… Đặc biệt chú ý bệnh rệp kim, một trong những đối tượng chích hút nguy hiểm trên cây vải. Cách phòng trị tối ưu là kết hợp biện pháp canh tác cắt tỉa thông thoáng và phun thuốc đặc trị côn trùng chích hút ngay khi phát hiện rệp non. Sử dụng thuốc Movento 1500D có hoạt chất Spirotetramat 150g/l với cơ chế tác động lưu dẫn hai chiều (từ lá xuống rễ và từ rễ lên lá), tác động nội hấp - diệt côn trùng chích hút từ bên trong cây. Phun vào giai đoạn rệp non (tuổi 1-2) mới nở, lúc này lớp sáp chưa hình thành dày nên thuốc ngấm rất hiệu quả.

 

    Tôn vinh nhà vườn

    Mới đây, UBND tỉnh Bắc Ninh ký quyết định công nhận đối với 143 Vườn vải đẹp (đợt 1) năm 2026 với tổng diện tích 144,2 ha tại 15 xã, phường trên địa bàn tỉnh. Cùng với việc chú trọng nâng cao chất lượng sản phẩm, phong trào xây dựng “Vườn vải đẹp” đã và đang lan tỏa mãnh mẽ, trở thành hướng đi thiết thực nhằm phát triển nông nghiệp xanh, bền vững và hiện đại.

    Vườn vải đẹp không chỉ là những khu vườn cho năng suất cao, mà còn là hình ảnh của sự chăm chỉ, sáng tạo và tinh thần đổi mới trong sản xuất của người nông dân. Điểm nổi bật của phong trào là ý thức giữ gìn cảnh quan môi trường, xây dựng những khu vườn sạch đẹp, ngăn nắp, tạo ấn tượng tốt cho thương lái và du khách. Nhiều nhà vườn đã tích cực áp dụng tiêu chuẩn VietGAP, hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, ưu tiên phân bón hữu cơ.

    Bà Đỗ Thị Quyên - Giám đốc Trung tâm Cung ứng dịch vụ sự nghiệp công xã Nhã Nam cho biết, vườn vải của gia đình ông Nguyễn Văn Cương được Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh công nhận “Vườn vải đẹp” không chỉ là niềm tự hào của gia đình mà còn là động lực để nhiều hộ dân khác học tập, nhân rộng mô hình sản xuất nông nghiệp xanh, bền vững.

    Cũng theo bà Quyên, tôn vinh nhà vườn chính là ghi nhận những đóng góp thầm lặng của người nông dân trong hành trình xây dựng nền nông nghiệp hiện đại. Mỗi khu vườn xanh tốt, mỗi mùa quả ngọt là thành quả của sự cần cù, kiên trì và khát vọng vươn lên làm giàu trên chính mảnh đất quê hương.

leftcenterrightdel
 Lãnh đạo UBND xã Nhã Nam tham quan “Vườn vải đẹp” của gia đình ông Nguyễn Văn Cương - Vườn vải đẹp nhất của xã

    Để phong trào “Vườn vải đẹp” tiếp tục lan tỏa sâu rộng, cần có sự chung tay của các cấp chính quyền, tổ chức đoàn thể và toàn thể nhân dân trong việc hỗ trợ kỹ thuật, kết nối tiêu thụ sản phẩm, quảng bá thương hiệu vải thiều Nhã Nam. Đồng thời, mỗi nhà vườn cần chủ động học hỏi, đổi mới cách nghĩ, cách làm, nâng cao ý thức sản xuất sạch, bảo vệ môi trường và xây dựng hình ảnh người nông dân văn minh, năng động.

    “Vườn vải đẹp” không chỉ làm đẹp cho quê hương Nhã Nam mà còn góp phần khẳng định thương hiệu nông sản địa phương, mở ra hướng phát triển bền vững cho ngành nông nghiệp thời kỳ mới. Đây chính là nền tảng để nông dân Nhã Nam tiếp tục tự tin hội nhập, đưa quả vải quê hương vươn xa tới thị trường trong và ngoài nước.

Hương Giang

Trung tâm Khuyến nông Bắc Ninh