Trước đó, ngày 23/4/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng đã han hành về ban hành Kế hoạch hành động ứng phó khẩn cấp với bệnh LMLM do vi rút thuộc serotype SAT1 gây ra (Quyết định số 1466/QĐ-BNNMT).

Trong bối cảnh dịch bệnh đã xuất hiện tại nhiều quốc gia và ghi nhận tại Trung Quốc, nguy cơ xâm nhập vào nước ta là rất cao. Để thực hiện tốt yêu cầu tại Công điện của Thủ tướng Chính phủ đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị. Các cơ quan chuyên môn và người chăn nuôi cần tập trung triển khai thực hiện các nội dung dưới đây:

 

1. Đối với chính quyền địa phương các cấp: Chủ động, quyết liệt, không để bị động bất ngờ

Theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, UBND các tỉnh, thành phố cần:

- Tổ chức giám sát chặt chẽ, ngăn chặn và xử lý nghiêm các trường hợp vận chuyển trái phép động vật, sản phẩm động vật qua biên giới, đặc biệt tại khu vực cửa khẩu, đường mòn, lối mở.

- Chỉ đạo chính quyền cơ sở phối hợp cơ quan chuyên môn phát hiện sớm, xử lý dứt điểm ổ dịch khi còn ở phạm vi hẹp, báo cáo kịp thời theo quy định.

- Chủ động bố trí nguồn lực, kinh phí, vật tư, hóa chất, nhân lực, sẵn sàng kích hoạt phương án ứng phó khi có dịch xảy ra.

- Rà soát, cập nhật kế hoạch phòng, chống dịch; xác định vùng nguy cơ cao; chuẩn bị sẵn chốt kiểm dịch, địa điểm tiêu hủy, lực lượng ứng phó.

- Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động người dân không tham gia buôn bán, vận chuyển động vật không rõ nguồn gốc, đặc biệt tại khu vực biên giới.

 

2. Đối với cơ quan chuyên môn (chăn nuôi, thú y): Hành động nhanh, phát hiện sớm, xử lý nhanh

- Tăng cường giám sát chủ động, giám sát dựa trên nguy cơ, đặc biệt tại khu vực biên giới, chợ đầu mối, cơ sở giết mổ, điểm trung chuyển gia súc.

- Tổ chức lấy mẫu xét nghiệm kịp thời, định serotype, giải trình tự gen, truy vết nguồn lây và đánh giá nguy cơ dịch bệnh.

- Chủ trì triển khai khoanh vùng, kiểm soát vận chuyển, tiêu độc khử trùng, xử lý ổ dịch theo đúng quy định.

- Tham mưu lựa chọn, nhập khẩu và sử dụng vắc xin phù hợp, tổ chức tiêm phòng khẩn cấp, tiêm phòng bao vây và tiêm phòng diện rộng khi cần thiết.

- Tăng cường tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật cho cán bộ cơ sở, người chăn nuôi; cập nhật thường xuyên tình hình dịch bệnh để điều chỉnh biện pháp ứng phó.

 

3. Đối với hệ thống khuyến nông: Triển khai, lan tỏa nhanh đến cơ sở

- Đẩy mạnh truyền thông nguy cơ dịch bệnh, cung cấp thông tin kịp thời, chính xác, tránh gây hoang mang nhưng không chủ quan.

- Tổ chức tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật chăn nuôi an toàn sinh học, vệ sinh tiêu độc, kiểm soát dịch bệnh tại hộ chăn nuôi.

- Xây dựng, nhân rộng các mô hình chăn nuôi an toàn dịch bệnh, liên kết chuỗi gắn với kiểm soát dịch.

- Phối hợp với thú y cơ sở trong giám sát cộng đồng, phát hiện sớm và báo cáo dịch bệnh.

- Phát huy vai trò “cầu nối giữa chính sách – khoa học kỹ thuật – người chăn nuôi”, đưa giải pháp phòng dịch vào thực tiễn nhanh nhất.

 

4. Đối với người chăn nuôi: Chủ thể phòng dịch, tuyến phòng thủ quyết định

- Thực hiện nghiêm các biện pháp chăn nuôi an toàn sinh học: vệ sinh, tiêu độc, khử trùng định kỳ.

- Kiểm soát chặt chẽ con giống, thức ăn, nước uống; không sử dụng con giống, thức ăn không rõ nguồn gốc.

- Hạn chế người và phương tiện ra vào khu vực chăn nuôi; thực hiện khử trùng trước khi vào trại.

- Không mua bán, vận chuyển, giết mổ gia súc bệnh hoặc nghi mắc bệnh; không vứt xác động vật ra môi trường.

- Báo ngay cho cơ quan thú y, chính quyền địa phương khi phát hiện dấu hiệu bất thường trên đàn gia súc.

 

5. Tăng cường phối hợp liên ngành – kiểm soát từ biên giới đến thị trường

Công điện của Thủ tướng cũng yêu cầu các bộ, ngành liên quan:

- Lực lượng công an, biên phòng tăng cường kiểm soát, xử lý buôn lậu động vật, sản phẩm động vật.

- Ngành công thương, quản lý thị trường kiểm soát lưu thông, xử lý nghiêm sản phẩm không rõ nguồn gốc.

- Cơ quan truyền thông thông tin kịp thời, chính xác, nâng cao nhận thức cộng đồng.

Dịch bệnh có thể xâm nhập bất cứ lúc nào, nhưng hoàn toàn có thể kiểm soát nếu chủ động, quyết liệt và phối hợp chặt chẽ. Chung tay thực hiện nghiêm các khuyến cáo trên chính là giải pháp hiệu quả nhất để bảo vệ đàn gia súc, giữ vững sản xuất và phát triển chăn nuôi bền vững trong bối cảnh dịch bệnh mới.

Nguyễn Văn Hưởng

Trung tâm Khuyến nông quốc gia